FED toplantısında ne tahmin ettik,ne gördük
1)FED beklendiği gibi,’’patient’’ sabır sözcüğünü yeni açıklamasında kaldırdı,Nisan ayı için bir faiz arttırımının sözkonusu olmadağını açıkladı.Haziranda ise kapıyı tamamen kapatmayarak,veri setine bağlı olarak faiz ile ilgili bir karar alınacağını söyledi.Buraya kadar bir sürpriz ya da beklentilere ters bir durum yok.
2)Sürpriz olan ,FED’in yıl sonu enflasyon ve faiz tahminlerini indirmesi oldu.Bir önceki FED ‘in yıl sonu faiz tahmini olan 1.125 ,0.625 e indirildi.FED açıklaması sonrası piyasalara hareket getiren,riskli varlıklara yönlendiren ve dolara değer kaybettiren de bu açıklama oldu.
3)FED’in açıklamasından çıkan en önemli sonuç FED’in proaktif olmayacağı,gelişmelere göre ve gerçekleşmelerin arkasından takip edeceği oldu.Yani FED ,ABD nin tarihsel ekonomi geçmişindeki tam istihdam –enflasyon korelasyonunu göz ardı etti ve proaktif davranmaya cesaret edemedi.
Bu korelasyonu dikkate alarak;benim tahminime göre %5-5.5 tam istihdam bandının üst sırasına değilmesiyle,yaklaşık 3 ay sonra Haziran ayında,hem çekirdek enflasyon hem de ücretlerde sıçrama göreceğiz.(Verileri Temmuz ayında yayınlanacak).Ve ondan sonra sürekli her toplantıda FED in enflasyonun arkasından koştuğunu ve yetersiz faiz arttışlarıyla yetişmeye çalışacağını göreceğiz..
Burada akla şu gelebilir,acaba bu sefer durum geçmişte her zaman olduğundan farklı olabilir mi,örneğin değerli dolar abd ithalatını ucuzlatarak enflasyonu frenleyecek etki yapabilir mi?
Bu sorunun cevabı hayır.Çünkü ABD nin ithalat kompozisyonuna bakarsak ,sıralama şöyle:
1)Çin %19,2; 2)Kanada %14.5; 3)Meksika %12 ;4)Japonya%6 ;5)Almanya %5
Bu ülkelerden Meksikadan yapılan ithalatının büyük kısmı ABD’nin yıllık 310 milyar doları bulan petrol ithalatının bir bölümü,alman sanayi ürünleri ise rekabet gücünü fiyatıyla değil kalitesiyle sağlıyor,abd doları,japon yenine göre ise son 1 yıl içinde değer kazanmamış,değer kaybetmiş.Burada en önemli ithalat ülkesi olan Çin.Ama Çin parası da,dolara karşı sabitlenmiş durumda,yani son 1 yıl içinde dolar Çin yuanına karşı herhangi bir değer kazanmamış.Ayrıca makineleşme,otomasyon ve yüksek verimlilik nedeniyle abd tarım ürünleri fiyatının abd dolarının değer kazanmasından etkilenmeyecek rekabetçi fiyatlara sahip olduğunu da eklememiz gerekir.
Ama şimdi işin esasına gelirsek,zaten abd’nin enflasyon geçmişinde,enflasyon maliyet artışından değil,hep talep artışından patlamıştır. Tam İstihdam durumu;Ekonomi bu seviyeye gelince,hem nitelikli eleman bulma güçlüğü nedeniyle ücretlerde sıçrama oluyor,ve ürün maliyetlerinde artışa neden oluyor,hem de işgücüne ilave katılımlarla pazarda doğan ilave alım gücü ,talep artışları fiyatları yukarı çekiyor ve bir anda enflasyonda sıçramalara yol açıyor. Bu nedenle abd merkez bankasının ekonomide ısınma olmaması,enflasyonda sıçrama olmaması için henüz tam istihdam oranına gelmeden faizi arttırarak talepteki artışı frenlemesi gerekiyordu.
Şu anda abd hane halkının serveti ve refahı 82.9 trilyon dolarla tarihinin en yüksek seviyesine ulaşmış durumda,tüketici güveni yüksek,ve istihdam oranları son 20 yılın en ağır kış koşullarına ve petrol sektörüne özel iş kayıplarına rağmen tam istihdam seviyesinin üst bandına değmiş durumda.Yani talebe bağlı enflasyon sıçraması için bütün koşullar oluşmuş durumda.Temmuz ayından itibaren tarih yine tekerrür etmiş ve FED enflasyonun ardından bakakalmış mı,yoksa proaktif davranmamakla doğru mu yapmış hep beraber göreceğiz.Tabii bu arada piyasalar 3-4 ay daha,son ana kadar balonları keyifle şişirmenin mutluluğunu yaşayacaktır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder